یکی از پیامدهای مواجهه ایران عصر قاجار با غرب، ورود نظام آموزشی نوین به ایران بود. هر چندماهیت این نظام آموزشی را برخی علوم جدید شکل میدادند که طی چند سده اخیر در مراکز علمی و آموزشی اروپا رشد یافته بودند، اما در کنار آنها، برخی برنامههای آموزشی نیز وجود داشتند که دارای ماهیت اجتماعی بودند و بهگونهای در تعامل با آن علوم شکل گرفته بودند. از جمله این برنامهها میتوان به آموزش حفظالصحه (بهداشت)، تربیت بدنی و... در مدرسه اشاره کرد. این نوع آموزشها بهتدریج و با تأخیر، در پی شکلگیری نظام نوین آموزشی، در مدرسههای جدید رایج شدند. یعنی با ترجمه منابع مربوطه، به ایران وارد شدند و جایگاه خود را در برنامههای درسی و مقررات آموزشی محکم کردند. این مقاله حاکی است، توجه به امر بهداشت در مدارس جدید، در مرحله اول در خلال تدوین مقررات ثبتنام دانشآموزان در مدارس موردتوجه قرار گرفت. سپس تحت عنوان «درس حفظالصحه» در مدارس ابتدایی آموزش داده شد. بالاخره در قالب نظامنامه صحیه مدارس، بر مراقبتهای بهداشتی کارکنان مدارس تأکید شد؛ بهطوریکه با عنایت به گستره جغرافیایی مدرسه در اقصا نقاط کشور، ضمن آموزش دانشآموزان کشور، در افزایش آگاهی خانوادههای آنان در امور بهداشتی و مقابله با بیماریهای واگیر تأثیر تعیینکنندهای داشته است.
