پژوهشگر پژوهشکده اسناد سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران
چکیده
اغلب کسانی که تا امروز دربارۀ مدرسۀ دارالفنون نوشتهاند، بیش از هر موضوع دیگری به بنیانگذار، رؤسا، معلمان و شاگردان این مدرسه توجه نشان دادهاند. اما آیا این افراد تنها نقشآفرینان اولین مدرسۀ نوین ایران بودند؟ پاسخ به این سؤال بدون هیچ تردیدی منفی است. منابع تاریخی نشان میدهند، فراشان از جمله کسانی بودند که از بدو تأسیس دارالفنون در این مدرسه خدمت میکردند. اطلاعات ما دربارۀ فراشان دارالفنون نسبت به دیگر اهالی این مدرسه بسیار ناچیز است. به این دلیل و دلایلی چون ناچیز دانستن نقش فراشان، تاکنون هیچگاه پژوهشگری به چندوچون شغل فراشی دارالفنون نپرداخته است. فراشان مدرسۀ دارالفنون چه کسانی بودند و چه وظایفی داشتند؟ در این مقاله تلاش کردهایم، ضمن پاسخ به این سؤال، چند سند تاریخی مهم دربارۀ این قشر زحمتکش بازخوانی و معرفی کنیم.